KATMA DEĞER VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ (SERİ NO:74)     

Sitemizi Tavsiye Etmek İster misiniz?

Sayı: 24170

 KATMA DEĞER VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ (SERİ NO:74) 

1. İndirimli Orana Tabi İşlemlerde İade Uygulaması
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun(1) 29 uncu maddesinin 2 numaralı fıkrasında 4369 sayılı Kanunla(2) yapılan değişiklikle indirimli orana tabi işlemlerle ilgili olup yılı içinde indirilemeyen ve tutarı Bakanlar Kurulunca belirlenecek sınırı aşan verginin mükelleflere iade imkanı getirilmiş, bu hükmün uygulanmasına ilişkin usul ve esasların tespiti konusunda Maliye Bakanlığına yetki verilmiştir.

Bu şekilde iade edilecek vergiye ilişkin alt sınır 2000/1074 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile(3) 1 milyar lira olarak tespit edilmiştir. Madde hükmünün verdiği yetkiye dayanılarak Bakanlığımızca iade uygulaması ile ilgili olarak belirlenen usul ve esaslar ise aşağıda açıklanmıştır.

1.1. İade Uygulamasının Kapsamı ve Ait Olduğu Dönem

İade uygulamasına Katma Değer Vergisi Kanununun 28 inci maddesine göre BakanlarKurulunca vergi oranları indirilen teslim ve hizmetlerle ilgili olup yılı içinde indirim yoluyla telafi edilemeyen vergiler girmektedir. İade edilecek vergi takvim yılının tamamı itibariyle hesaplanacak, bu tutarın indirimle telafi edilemeyen kısmının 1 milyar lirayı aşması halinde aşan kısım mükelleflere nakden veya mahsuben iade edilecektir.

Yıllık iade uygulaması 1/1/1999 ve daha sonraki teslim ve hizmetler için geçerlidir. Bu tarihten önce gerçekleşen indirimli orana tabi işlemler yıllık iade hesabına dahil edilmeyecektir.

1.2. İade Tutarının Hesaplanması

İade tutarı vergilendirme dönemleri esas alınarak takvim yılı itibariyle hesaplanacaktır. 1999 takvim yılında iade edilecek vergi, aynı yılın Ocak-Aralık arasındaki 12 aylık vergilendirme dönemlerine ilişkin olarak tespit edilecektir.

İndirimli orana tabi işlemlerde tam veya kısmi istisna kapsamına girenler bu istisnaların uygulanmasına ilişkin genel esaslara tabi olacaktır. İndirimli orana tabi işlemler kısmi istisna kapsamına giriyorsa, işlemlerin bünyesine giren verginin indirim konusu yapılmaması, tam istisna kapsamına giren işlemlere ait yüklenilen vergilerin ise indirim konusu yapılması, indirimle telafi edilememesi halinde, o istisnanın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar çerçevesinde iade olarak talep edilmesi gerekmektedir.

Bu nedenle indirimli orana tabi olup tam ve kısmi istisna kapsamına giren işlemler dolayısıyla yüklenilen vergiler bu tebliğde belirtilen iade hesabına dahil edilmeyecektir.

İade tutarının hesaplanmasına her takvim yılının ocak ayı itibariyle başlanacaktır. Ocak döneminde varsa indirimli orana tabi işlemlerin bünyesine giren vergiler ile indirimli orana tabi işlemler nedeniyle hesaplanan vergi, defter ve belgeler esas alınarak mükellefler tarafından hesaplanacaktır. İndirimli orana tabi işlemler nedeniyle yüklenilen vergiden hesaplanan vergi çıkarılarak ilk hesaplama yapılacaktır. Bu ilk hesaplama aynı dönem beyannamesinde yer alan “sonraki döneme devreden vergi” tutarı ile karşılaştırılacaktır.

Beyannamede sonraki döneme devreden vergi yer almıyorsa, ocak dönemi için indirimli orana tabi işlemlerin bünyesine giren vergi tutarı yıllık iade hesabına dahil edilmeyecektir. Sonraki döneme devreden vergi mevcutsa ve indirimli orana tabi işlemlerin bünyesine giren vergi ile bu işlemler nedeniyle hesaplanan katma değer vergisi arasındaki vergi farkını aşıyorsa, bu vergi farkının tamamı, aşmıyorsa devreden vergi tutarı “aylık iade edilebilir vergi” olarak kabul edilecektir.

Bu hesaplama Şubat dönemi için de yapılarak, Şubat döneminde varsa indirimli orana tabi işlemlerin bünyesine giren vergiler ve bu işlemlerle ilgili olarak hesaplanan katma değer vergisinin farkı hesaplanacak, bu fark Ocak dönemine ait iade edilebilir vergi ile toplanacak, bu toplam Şubat dönemi beyannamesinde yer alan sonraki döneme devreden vergi tutarı ile mukayese edilecektir. Sonraki döneme devreden vergi yoksa, ilk iki ay yıllık iade hesabına dahil edilmeyecektir. Devreden vergi mevcutsa ve yukarıda hesaplaması verilen toplamı aşıyorsa toplamın tamamı yıllık iade hesabına dahil edilecek, devreden vergi sözü edilen toplamı aşmıyorsa, Şubat dönemi beyannamesindeki devreden vergi tutarı ilk iki ay için “iade edilebilir vergi” olarak dikkate alınacaktır.

Bu hesaplamalar Aralık ayına kadar diğer aylar için de yukarıdaki açıklamalara göre yapılacaktır. Aralık ayındaki indirimli orana tabi işlemlerin bünyesine giren vergiler ile bu işlemlerle ilgili olarak hesaplanan vergi arasındaki fark, Kasım sonu itibariyle hesaplanan “iade edilebilir vergi” ile toplanacaktır. Bu toplam Aralık ayı devreden vergisi ile mukayese edilecek, devreden vergi yoksa 1999 yılına ilişkin olarak iade talep edilmeyecektir. Devreden vergi mevcutsa ve tutarı bu toplamı aşıyorsa bu toplam, aşmıyorsa Aralık ayındaki devreden vergi tutarı 1999 yılı için “iade edilebilir vergi” olarak dikkate alınacaktır.

Bu tutar 1999 takvim yılı için 2000 yılının Ağustos dönemine ait olup 25 Eylül 2000 tarihine kadar verilecek beyannamede yer alan sonraki döneme devreden vergi ile mukayese edilecektir. Bu mukayesede yukarıdaki açıklamalar esas alınacak ve yıllık iade tutarı hesaplanacaktır. 2000 yılının ilk 7 ayı 1999 yılına ait iade hesabına dahil edilmeyecektir.

Buna göre, Ağustos dönemi beyannamesinde devreden vergi yoksa iade söz konusu olmayacaktır. Devreden vergi varsa ve Aralık sonu itibariyle tespit edilen yıllık iade edilebilir vergi miktarını aşıyorsa iade edilebilir verginin tamamının, aşmıyorsa devreden vergi tutarının nakden veya mahsuben iade edilmesi mümkündür. Ancak iadenin yapılabilmesi için iade tutarının 1 milyar liradan az olmaması gerekmektedir. Mükellefe 1 milyar lirayı aşan kısım iade edilecektir.

Bu şekilde hesaplanan iade edilecek tutar Ağustos 2000 dönemi beyannamesinde devreden vergi hesabından çıkarılacaktır.
İadenin nakden veya mahsuben talep edilmesi mümkündür. Mükelleflerin kendi vergi borçları için yapacakları mahsuben iade talepleri, miktara bakılmaksızın, inceleme ve teminat aranmadan yerine getirilecektir. Nakden talep edilecek iade tutarının 2 milyar lirayı aşmaması halinde de talep, teminat ve inceleme aranılmadan yerine getirilecektir. Nakden iade talebinin 2 milyar lirayı aşması halinde aşan kısım için teminat gösterilerek iade alınabilecektir. İadenin yeminli mali müşavir tasdik raporu ile alınmak istenmesi halinde genel hükümlere göre işlem yapılacaktır.

2. Teşvik Belgeli Makine-Teçhizat Teslimlerinde İstisna Uygulaması

Katma Değer Vergisi Kanununun 13 üncü maddesine 4369 sayılı Kanunla eklenen (d) bendi ile yatırım teşvik belgesi sahibi mükelleflere belge kapsamındaki makine ve teçhizat teslimlerinde katma değer vergisi istisnası uygulamasına ilişkin olarak 69 Seri No’lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde(4) açıklamalar yapılmıştır.

Bakanlığımıza intikal eden olayların değerlendirilmesi sonucu, 69 Seri No’lu Genel Tebliğle ilgili olarak aşağıdaki açıklamaların yapılmasına gerek duyulmuştur.

2.1. Hastane yatırımları için ambulanslar makine ve teçhizat olarak değerlendirileceğinden, Tebliğin “1.1.1. Kapsam ve Tanım” bölümünde istisnadan yararlanacağı belirtilen taşıt araçları kapsamına, hastane yatırımlarına ilişkin teşvik belgelerinde yer alan ambulanslar da dahil edilmiştir.

2.2. Tebliğin “1.1.2.2. Eski Teşvik Belgeleri” bölümündeki, 1/8/1998 tarihinden önce verilen teşvik belgeleri yenileninceye kadar, teşvik belgesi eki listelerdeki mallardan makine ve teçhizat kapsamına girenlerin yatırımın yapıldığı ildeki sanayi ve ticaret müdürlüklerince belirlenmesi uygulamasına son verilmiştir. Buna göre, 1/8/1998 tarihinden önce alınan teşvik belgelerinden bu Tebliğin yayımı tarihine kadar sanayi ve ticaret müdürlüklerine tespit yaptırmayanlar, bu tesbiti belgeyi veren kurumlara yaptıracaklardır.

Tebliğ olunur.


(1) 2/11/1984 tarihli ve 18563 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
(2) 29/7/1998 tarihli ve 23417 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
(3) 23/8/2000 tarihli ve 24149 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
(4) 14/8/1998 tarihli ve 23433 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.