Devlet Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin(1) Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak, Katma Değer Vergisi Kanununa(2) göre iade hakkı doğuran işlemlerde teminat ve inceleme raporu aranılmadan iade yapılabilmesine imkan veren sınırlar;

- İhracat istisnası ile ihraç kaydıyla yapılan teslimlerde 1.000.000.000.- liradan 2.000.000.000.- liraya,

- Transit ve Türkiye ile yabancı ülkeler arasındaki taşımacılık işlerinde 250.000.000.- liradan 500.000.000.- liraya,

- Diğer iade hakkı doğuran işlemlerde 100.000.000.- liradan 200.000.000.- liraya

yükseltilmiştir.

Teminat ve inceleme raporu aranmaksızın yapılacak iadeler konusunda bu Tebliğ ile belirlenen yeni sınırlar, incelemesine başlanılmamış nakden veya mahsuben iade talepleri bakımından da geçerlidir. Dolayısıyla bu Tebliğle belirlenen yeni sınırların altındaki nakden veya mahsuben iade işlemleri için verilen teminatlar vergi dairelerince çözülecektir.

İncelemesine başlanılmış olan nakden veya mahsuben iade talepleri ise inceleme elemanınca gerek duyulması halinde, bu bölümde öngörülen düzenlemelere bağlı kalınmaksızın inceleme sonucuna göre yerine getirilecektir.

2. TÜRKİYE’DE İKAMET ETMEYENLERE DÖVİZ KARŞILIĞI YAPILAN TESLİMLERDE SINIR

01/02/2000 tarihinden geçerli olmak üzere, 61 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği(3) kapsamında Türkiye’de ikamet etmeyenlere döviz karşılığı yapılan teslimler için halen 150.000.000.- lira olarak uygulanan alt sınır 250.000.000.- liraya yükseltilmiştir.

3. İNDİRİMLİ TEMİNAT UYGULAMASINDAN FAYDALANACAK İMALATÇILAR İLE İMALATÇI İHRACATÇILARDA ARANILAN ŞARTLAR

28 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin(4) indirimli teminat uygulamasından faydalanacak imalatçılar ile imalatçı-ihracatçılarda aranılacak şartları düzenleyen (F) bölümünde aşağıdaki değişikliklerin yapılması uygun görülmüştür:

-(F) bölümünün (2) numaralı ayırımında yer alan 300.000.000.- liralık hadler 01/07/2000 tarihinden geçerli olmak üzere 40.000.000.000.- liraya yükseltilmiştir. Buna göre, ödenmiş sermaye toplamı veya son bilançoda kayıtlı amortismana tabi iktisadi kıymetlerin (gayrimenkuller hariç) amortismanlar düşülmeden önceki toplam değerleri 01/07/2000 tarihinde 40.000.000.000.- liranın altında olan mükelleflerin, bu tarihten sonraki dönemlere ait iade taleplerinde indirimli teminat uygulanmayacaktır.

-(F) bölümünün (3) numaralı ayırımında yer alan, kapasite raporunda işletmenin muhasebe müdürünün de imzasının bulunması şartı yürürlükten kaldırılmıştır. Uygulama, bu Tebliğin yayımından önce talep edilen ancak henüz sonuçlanmayan iade alacakları bakımından da geçerlidir. Buna göre, indirimli teminat uygulamasından faydalanmak için gerekli diğer şartlara sahip olan ancak kapasite raporunda işletme muhasebe müdürünün imzası bulunmadığı gerekçesiyle normal teminat uygulamasına tabi tutulan mükelleflerin, bu Tebliğin yayımı tarihinde henüz sonuçlanmayan iade talepleri ile ilgili teminatları düzeltilecek ve fazla teminatlar iade edilecektir.

4. DIŞ TİCARET SERMAYE ŞİRKETLERİ İLE SEKTÖREL DIŞ TİCARET ŞİRKETLERİNDE TEMİNAT ORANI

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 32 nci ve Devlet Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin 52 nci maddelerinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak; 29 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğindeki(5) şartları taşıyan dış ticaret sermaye şirketleri ile sektörel dış ticaret şirketlerinin ihracat istisnasından doğan katma değer vergisi iade taleplerinin %5 teminat karşılığında yerine getirilmesi uygun görülmüştür.

Bakanlığımızca incelemesiz ve teminatsız nakden iadeler için tespit edilen alt sınırı aşan kısma %5 olarak belirlenen teminat oranı uygulanacaktır.

Bu kapsama giren mükelleflerin bu Tebliğin yayımından sonraki iade talepleri %5 teminat karşılığında yerine getirilecek, Tebliğin yayımından önce vergi dairesine verilen teminatların da %5’i aşan kısmı kendilerine iade edilecektir.

5. DIŞ TİCARET SERMAYE ŞİRKETLERİ İLE SEKTÖREL DIŞ TİCARET ŞİRKETLERİNİN İHRACAT İSTİSNASINDAN DOĞAN KATMA DEĞER VERGİSİ İADELERİ

Dış ticaret sermaye şirketleri ile sektörel dış ticaret şirketlerinin mal veya hizmet satın aldığı mükellefler arasında haklarında sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlediği veya kullandığı konusunda rapor veya tespit bulunanlar olması halinde, iade talebinin bu mükelleflerden yapılan mal ve hizmet alımına isabet eden kısmı 4 kat teminat karşılığında yerine getirilecek, iade talebinin diğer kısmı için genel teminat ve iade prosedürü geçerli olacaktır. Genel teminat ve iade prosedürünün geçerli olduğu bu kısmın yeminli mali müşavir tasdik raporuyla iadesi mümkün bulunmaktadır.

Bu bölümde yer alan hükümler Tebliğin yayımı tarihine kadar gerçekleşmemiş iadeler için de geçerli olacaktır.

6. OLUMLU RAPOR TANIMI

Katma değer vergisi iade uygulamaları bakımından bir raporun “olumlu rapor” sayılabilmesi için;

-İade hakkı doğuran işlem dolayısıyla yüklenilen vergilerin (ihraç kaydıyla teslimlerde teslim bedeli üzerinden hesaplanan verginin) %90 veya daha fazlasının onaylanmış olması,

-Sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belgeler nedeniyle reddedilen bir kısım varsa bu kısmın, iade hakkı doğuran işlem dolayısıyla yüklenilen vergilerin (ihraç kaydıyla teslimlerde teslim bedeli üzerinden hesaplanan verginin) %5’inden fazla olmaması gerekmektedir.

Önceki katma değer vergisi genel tebliğlerinde yer alan “olumlu rapor” ifadeleri bu tanım çerçevesinde değerlendirilecektir.

7. KUZEY ATLANTİK ANTLAŞMASI TEŞKİLATINA İŞ YAPAN MÜTEAHHİT VE SATICILARA YAPILACAK İADELER

Katma Değer Vergisi Kanununun 15/1-b maddesi hükmü kapsamında, Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatına veya onun namına 7/2864 sayılı Kararnamede belirtilen yetkili makamlara, resmi ihtiyaçlarında kullanacakları malların teslimi ve yapılan hizmetlerle ilgili katma değer vergisi iadelerinin, Bakanlığımızca belirlenen sınırı aşması halinde, inceleme için durumun Gelirler Genel Müdürlüğü’ne intikal ettirilmesi gerektiği yolundaki 25 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (6)(F) bölümündeki uygulama kaldırılmıştır. Dolayısıyla, belirtilen işlemlerden doğan katma değer vergisi iade incelemelerinde genel esaslar geçerli olacaktır.

Bu Tebliğin yayım tarihinden önceki dönemlere ait olup, bu tarihe kadar incelemeye gönderilmemiş iade taleplerine ait incelemeler genel hükümler çerçevesinde, incelemeye gönderilmiş olanlar ise inceleme elemanının görüşü doğrultusunda sonuçlandırılacaktır.

8. BASİT USULDE VERGİLENDİRİLEN MÜKELLEFLERDE TEVKİFAT UYGULAMASI

Katma Değer Vergisi Kanununun 9 uncu maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetki çerçevesinde, basit usulde vergilendirilen mükelleflerce;

- Fason olarak yaptırılan tekstil ve konfeksiyon işlerinde,

- Hurda metal alımlarında,

- 68 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde(7) belirtilen akaryakıt alımlarında,

sorumluluk uygulaması kapsamında tevkifat yapılmaması uygun görülmüştür.

Buna göre, basit usulde vergilendirilen mükelleflere yapılan teslim ve hizmetlere ait katma değer vergisinin, malı teslim eden veya hizmeti yapan mükelleflerce genel hükümler çerçevesinde beyan edilerek ödenmesi gerekmektedir.

Basit usulde vergilendirilen mükelleflerin tevkifat kapsamına giren teslim ve hizmetlerinde ise alıcılar tarafından tevkifat uygulanacağı tabiidir.

9. KATMA DEĞER VERGİSİ ORANLARINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİĞİN BEYANNAMEDE GÖSTERİLMESİ

02/12/1999 tarihli 99/13648 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı(8) ile 13/12/1999 tarihinden itibaren % 15 olan katma değer vergisi oranı % 17, % 23 oranı da % 25 olarak değiştirilmiştir. Buna göre 1-12 Aralık 1999 tarihleri arasında % 15 ve % 23 oranları, 13 Aralık 1999 tarihinden sonra ise % 17 ve % 25 oranları geçerli olacaktır.

Bu değişiklik nedeniyle, vergilendirme dönemi 1 ay olan mükelleflerin Aralık 1999 dönemine, vergilendirme dönemi 3 ay olan mükelleflerin de Ekim-Kasım-Aralık 1999 dönemine ilişkin katma değer vergisi beyannamelerinin doldurulmasında aşağıdaki şekilde hareket edilecektir.

Eski ve yeni katma değer vergisi oranlarına tabi işlemleri dahil olmak üzere, teslim ve hizmetlerinde farklı vergi oranları uygulayan mükellefler, bu işlemlerine ait matrahları, oranları ve vergileri beyannamenin “Matrahın Oranlara Göre Dağılımı” bölümünde ayrı ayrı göstereceklerdir.

Ancak 1 no.lu katma değer vergisi beyannamesinde “Matrahın Oranlara Göre Dağılımı” bölümünde beş satır bulunduğundan, eski ve yeni olmak üzere 5’den fazla katma değer vergisi oranı uygulayan mükellefler, iki ayrı beyanname yaprağı kullanacaklardır. Bu durumda beyannamenin ilk yaprağının ön yüzüne “Bu beyanname iki yapraktan oluşmaktadır” ifadesi yazılacak ve beyannamenin ikinci yaprağındaki kimlik bilgileri bölümü de doldurulacaktır.

Beyannamenin ikinci yaprağında sadece “Matrahın Oranlara Göre Dağılımı” bölümü doldurulacak, bu bölümde gösterilen katma değer vergisi toplamı, beyannamenin birinci yaprağındaki 19 uncu satır toplamına dahil edilecektir. Bunun dışında ikinci yaprağın 18 inci satırından sonra gelen satırlara herhangi bir rakam yazılmayacak, katma değer vergisi beyanıyla ilgili işlemler beyannamenin birinci yaprağında gösterilecektir.

Öte yandan, tevkifat uygulamasına tabi olan hurda metal teslimleri ile tekstil ve konfeksiyon sektöründeki fason imalatta işlem bedeli üzerinden öncelikle % 17 oranında vergi hesaplanacak, bu suretle hesaplanan verginin 1/3’ü satıcılar, 2/3’ü ise alıcılar tarafından (sorumlu sıfatıyla) beyan edilecektir. Dolayısıyla tevkif edilecek vergi, işlem bedeline belirli bir oran uygulanmak suretiyle hesaplanmayacaktır. Bu suretle tevkifat uygulanan işlemlerin beyan edileceği katma değer vergisi beyannamelerinde vergi oranını, satıcılar 17/3, alıcılar ise 17 x 2/3 olarak ifade edebileceklerdir. 68 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğine(9) göre yapılacak tevkifat uygulamasında da buna uygun hareket edilecektir.


Tebliğ olunur.


(1) 14.10.1991 tarihli ve 21021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
(2) 02.11.1984 tarihli ve 18563 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
(3) 01.03.1997 tarihli ve 22920 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
(4) 01.08.1988 tarihli ve 19886 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
(5) 12.08.1988 tarihli ve 19897 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
(6) 24.02.1987 tarihli ve 19382 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
(7) 11.6.1998 tarihli ve 23369 (Mükerrer ) sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
(8) 02/12/1999 tarih ve 23894 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
(9) 11/06/1998 tarih ve 23369 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.